kpoøit mK×d Ggv ÌbmËd¢y

AwgÖl ÌpwËod ÌLwKd

xgGdxek RdôbwZw I owËgK owixkK mwoK xRtwDk kpiwËdk xdpZgwxnêKy ewlËdk oit Ggwk Zwk xgcgw eZíy Ggv Zwk oÙÄ bËlk ÌPtwkekod LwËlbw xRtw gËlËQd gwvlwËbËmk Iek dwxK mK×d DrËQ„ GB mK×d iwdxP¢ ÌLËt ÌflËQ„ xZxd GB mK×d iwkËZ dwdw Kaw gËlËQd, DËlöL KËkËQd gZêiwd okKwËkk pwËZ Ìbm xdkweb dt Ggv GRdø blyt ÌdZw-Kiêy Aaêwu RwZytZwgwby I Bolwiy mx£ßËK HKøg¦ pËZ gËlËQd„ RwZytgwby I Bolwiy mx£ß glËZ xZxd gÖxSËtËQd owixkK mwoËKk oÙÄbl xgGdxe, hwkZxgËkwcy Adøwdø mx£ß Ggv ’71-Gk jÖ¦wekwcy bl RwiwtwËZ BolwiyËK„ GËbk HKøg¦ pItwk Awpµwd RwxdËt xZxd iÖx£jÖ˦k ÌdZÚZòbwdKwky kwRÐdxZK bl qiZwoyd AwItwiy lyËMk xgkØ˦ ÌRpwb ÂkØ Kkwk Awpµwd RwxdËtËQd„

blythwËg ÌbmËd¢y ÌLZwg ewItw ÌgMi LwËlbw xRtw eÞtwZ þñwiy ÌRdwËkl xRtwDk kpiwËdk xdpZgwxnêKy (blytkw gËld mwpwbwu gwxnêKy) ewlËdk Ìmn xbËd (2 RÖd 2009) MwxReÖËk Lwgwk xgZkY KkËZ xMËt gËlËQd AËdK†Ëlw Kaw„ xZxd jw gËlËQd Zw GBkKi­

• xZxd MZ Z£òwgcwtK okKwk oóeËKê gËlËQd, fLkØx¥d okKwk xQl AwItwiy lyM okKwËkk fol„

• IB okKwËkk bÖB gQËkk bÖdêyxZ I AxdtËik ÑgcZw xbËZ xgGdxe kwRy ptxd„

• AwItwiy lyM RkØxk Agþÿwk iËcøI xdgêwPd KkËZ ÌPËtxQl„

• xgGdxe RkØxk Agþÿw eÞZøwpwk KkËZ okKwkËK gwcø KËkËQ„

• 2009-Gk ovob xdgêwPdËK DË¥mø KËk xZxd gËlËQd, G ckËYk xdgêwPd pËg ÌRËdI ÌbmËK RkØxk Agþÿwk pwZ pËZ iÖ£ß KkËZ Awikw xdgêwPËd AvmMÞpY KËkxQ„

• fLkØx¥d okKwËkk oit eÞmwoËdk og RwtMwt AwItwiy lyËMk ÌlwK gowËdw pËtxQl„

• eÞcwd xdgêwPd Kximdwk 1970 owËlk iËZw xdgêwPd KËk Zwk Kaw ÌkËLËQd„

ÌgMi LwËlbw xRtwk GB hwnø†Ëlw ÌaËK dwdw eÞmí IVwB þñwhwxgK„ KwkY fLkØx¥d okKwk jxb AwItwiy lyËMk pt ZwpËl xgGdxe-RwiwtwZ ÌRwËUk ipwbÖdêyxZ-lÖVewU AxdtËik oËŠ AwItwiy lyM gw ÌmL pwxodwËbk pwilw-iwilwt dwËRpwl Kkwk Kaw xQl dw„ owbw ÌewmwËKk ÌlwËKkw bÖdêyxZgwRËbk cËk xdËt gwËdwtwU iwilw xbËt ÌmL pwxodwop AwItwiy lyM ÌdZwËbk f^wowËdwk Rdø ixktw ÌPÄwI PwlwËZw dw, ÑemwxPK bid-eyrd PwlwËdw pËZw dw, ÌmL pwxodwËK kwRdyxZ ÌaËK iwBdwo Kkwk Rdø Zwgu mx£ß gøtI Kkwk NUdw NUËZw dw„ x§ZytZ ‘ÌbmËd¢y’ bwxg KkËQd fLkØx¥d okKwËkk bÖB gQËkk bÖdyxZ I AxdtËik ÑgcZw xbËZ xgGdxe kwRy ptxd„ xKìç IB oiËtk ovgwbe¢ LÖlËlB ÌbLw jwËg DËùUw Lgk„ Ìd¢y ptËZw hÖËl ÌMËQd, Zwk iÖLew¢kw Ìooit IB okKwkËK ÑgcZw Ìbtwk Rdø KËZw kKi xggÙxZ xbËtËQd„ ÌgMi xRtw Zwk cd-oóeb Ggv bÖdêyxZk gkeÖ¢§tËK kqwk Rdø KËZw ÌPÄw KËkËQd„ ovgwbe¢†Ëlw Ìj G†Ëlwk owqy pËt AwËQ­ Zw Ìgwcpt xZxd GLd hÖËl ÌMËQd Ggv ÌbmgwoyI ÌgiwlÖi og iwaw ÌaËK DxrËt xbËtËQd ÌhËg gËo AwËQd„ xKìç dw, ÌKI Gog ÌhwËldxd„

ZÚZytZ xZxd bwxg KËkËQd, AwItwiy lyM RkØxk Agþÿwk iËcøI xdgêwPd KkËZ ÌPËtxQl„ xKìç Awol oZø pËlw xgGdxeB GUw AwkI Ìgmy KËk ÌPËtxQl„ GUwI xKìç Ìbmgwoy ÌhwËldxd„ PZ×aêZ ÌgMi xRtw AwËkKxU ipwgwËdwtwU Kaw ÌbmgwoyËK Depwk xbËtËQd„ xgGdxe IB oit ‘RkØxk Agþÿw eÞZøwpwk KkËZ okKwkËK gwcø KËkxQl’­ GB AwnwËs Mùe BxZpwËo ewItw jwËg dw„ KwkY xgGdxe’k Ìo Agþÿw gw owcø ÌKwdUwB ZLd AgxmÄ xQl dw„ gkv GUw AwItwiy lyM oóeËKê eÞËjwRø pËZ ewËk, xgGdxek oóeËKê dt„ eéiZI xZxd Wwpw xiaø Kaw gËlËQd„ ‘G ckËYk xdgêwPd pËg’ ÌRËd xZxd ÌKwd¢ßËiB xdgêwPËd Avm Ìddxd, gkv Kùedwt DËùUw ÌbËLxQËld gËlB dw Avm xdËtxQËld„ Gk eÞiwY ewItw jwËg xdgêwPËdk AwËM Zwk xdgêwPdy RdoiwËgm†Ëlwk hwnø ÌaËKB„ ÌoLwËd xKìç xdËRËbk ipwxgRt xdxúPZ gËlB xZxd DËlöL KËk GËoËQd„ nÅ bwxgxUI Wwpw xiaø­ Zw ogwB RwËdd„ Awk o®iZ xZxd Ìj ‘70 owËlk iËZw’ xdgêwPËdk DbwpkY ÌUËdËQd, ZwËZ xKìç AwgwkI exkÆwk pËlw­ GB ‘ÌbmËd¢y’ 1970 owËlk HxZpwxoK xdgêwPdy flwflËK iwËdd dw, ÌoBoËŠ iwËdd dw xdgêwxPZËbk gwvlwËbm oÙxÄk þñwcydZwk xo¦wìæËK„ GB ‘ÌbmËd¢y’ Ìj GLdI ewxKþæwdËeÞËi im†l pËt AwËQd­ Zw Ìgm þeÄ pt GLwËd„ xZxd AwkIog Kaw gËlËQd„ þñwiy xRtwk pZøw Ggv xgxWAwk xgËbÛwËpk NUdw oóeËKê glËZ xMËt ‘ÌbmËd¢y’ gËlËQd-

• xgxWAwËkk NUdw xgËbÛwp dt, exkKxùeZ nrjìè„

• xRtwDk kpiwdËK jwkw pZøw KËkËQ, 2006 owËlk 28 A˃wgk jwkw pZøwKw¡ PwxlËtËQ, 11 RwdÖtwxk oÙxÄk iwcøËi jwkw AwItwiy lyMËK qiZwt gxoËtËQ­ ZwkwB xelLwdw pZøwKw¡ NxUËtËQ„

• jwkw oyiwìækqy I ÌodwgwxpdyËK cµvo KËk eÞxZkqw gøgþÿw ÌhËO ÌflËZ Pwt ZwkwB xelLwdwk NUdw NxUËtËQ„

• ÌmËn gËlËQd, gZêiwd okKwk ÌbmËK ZwËgbwk kwËÄÛ exkYZ Kkwk xgËbxm exkKùedw gwþægwtËd gøþæ awKËl RdMYËK oËŠ xdËt Awikw (?) kwReËa dwiËZ gwcø pËgw„

GLwËdI xKQ× Kaw glËZ pt„ eÞaiZ xZxd gËlËQd, xgxWAwËkk NUdw xgËbÛwp dt, exkKxùeZ nrjìè„ GUw Zbìæ xkËewËUêI glw pËtËQ, Ggv ZwËZ GI DËlöL Kkw pËtËQ xgËbÛwËpk NUdwËK  Ìdeaø K×mxlgkw xdËRËbk þñwËaê KwËR lwMwËdwk ÌPÄw KËkËQ„ ÌoB K×mxlgkw ÌK­ Zw xKìç Zbìæ ptxd„ ZËg dwxokØx¥d xeåU×k iËZw AwkI jwkw AwËQd­ ZwËbk iÖL ÌaËK xKìç AwËþæ AwËþæ og ÌgxkËt AwoËQ Ggv AwoËg„ Awk Ìo ÌgxkËt Awowk hËtB ‘ÌbmËd¢y’ xgPxlZ xKdw ÌK glËg„ x§ZytZ xZxd bwxg KËkËQd, xRtwDk kpiwdËK jwkw pZøw KËkËQ, ZwkwB 2006 owËlk 28 A˃wgk pZøwKw¡ PwxlËtËQ Ggv ZwkwB xelLwdwt pZøwKw¡ NxUËtËQ„ GB Kawk icøxbËt ÌgMi xRtw xdËRk ewËt xdËRB K×rwl iwkËld xKdw­ xgËgPdwk xgnt„ KwkY xRtwDk kpiwdËK jwkw pZøw KËkËQ Zwkw ÌKI ÌgowixkK gøx£ß dt„ Zwkw ogwB Ìodwgwxpdyk ÌlwK„ iRwk gøwewk pËlw, GB pZøwk xgPwk AwRI ejêìæ ÌgMi Pwdxd„ xRtw pZøwk iwilwxU GLdI eËP ikËQ„ ÌgMi xRtw GËZgwk qiZwt awKËld, xKìç IB iwilw PwlÖ KkËZ Ìbdxd„ AwkI iwRwk gøwewk pËlw, xZxd GKoit gËlËQd, Gkmwb pËâQd xRtw pZøwKwky„ xKìç ÌoB GkmwËbkI xZxd GRdø xgPwk KËkdxd„ gkv ÌoB GkmwbËK xZxd Zwk xdgêwPdy iÔl oŠy KËkËQd, ÌRwU KËkËQd ZwkoËŠ„ oÖZkwv xRtw pZøw Ggv ÌgMi xRtwk hÔxiKw xKìç AwMwËMwrwB kpoøit„ jwBËpwK, xZxd 2006 owËlk 28 A˃wgk eùUd pZøw NUdwk Kaw gËlËQd„ IB NUdwxU xQl xgGdxe-RwiwtwZ xdtxìèZËbk exkKxùeZ„ ZwËbk Acydþæ xgËmn ipl owxRËtxQl QK„ Awk RwiwtwZ ZwËbk KøwWwkËK ‘mpyb’ pItw Ggv ‘ÌgËpþæ’’ ewItwk Ìlwh ÌbxLËt xdpZ pgwk Rdø exkKxùehwËg ewxVËtxQl­ Zw IB oiËtk AËdK LgËkk KwMËRB Qwew pËtËQ„ xgGdxe-RwiwtwZ ÌRwU Ggv ZwËbk xgËmn ipËlk UwËMêU xQl, Gk iwcøËi MYAwËëbwldkZ AwItwiy lyM gw ipwËRwUËK NwËtl Kkw„ G KwRxU Zwkw owfËløk oËŠ KkËZ KoÖk KËkdxd„ oÖZkwv GB GkwB jxb xelLwdwk pZøwKw¡ NxUËt awËK­ ZwpËl ÌZw xgGdxe-RwiwtwZ ÌdZwËbk GLdB ewKrwI Kkw DxPZ„

Kaw pËlw, KxaZ ÌbmËd¢y Kawk f^wdÖm DxrËt, ÌbËmk AwKwËm mK×Ëdk ht ÌbxLËt iwdÖËnËK Ìfk xg¸wìæ Kkwk ÌPÄw KkËQd„ jLd 10 UÛwK Aþè ewPwk iwilwt ÌMwik f^wK pËâQ, GËKGËK ckw erËQ K×mxlgkw, ckw erËQ Bx«twd iwxftw Wdkw, f^wo pËt jwËâQ bwDb BgÛwxpiËbk oËŠ ‘ÌbmËd¢y’k oÖËjwMø eÖ¢ Ggv oøwOwZbk ÌbLw-owqwu-ÑgVËKk dwdw Zaø, ÌoBoËŠ AZyËZk bÖdêyxZk NUdwt Ìf^Ëo jwËâQd bËlk kxa-ipwkxakw­ ZLd ÌgMi xRtw gwOlwk AwKwËm mK×d Qwrw xK ÌbLËgd? AwoËl ÂKÖdB xKìç ÂK×d ÌbËL„ Zwkw ZwB-B ÌbLËQd„ ÌbLËQd og ÌMwik f^wK pËt jwËâQ, þñeí-LwËtm ÌhËO Lwd Lwd pËt jwËâQ­ ZLd mK×xd xPuKwk Qwrw Dewt AwËQ xK? ÌdB„ AZGg Awikw ÌbLËZ awxK kpoøit IB mK×d„

AwgÖl ÌpwËod ÌLwKd : owvgwxbK-KlwxiýU I iwdgwxcKwk Kiêy„